PIK, POLAND. Sept 22, 2009 "Za pomocą muzyki pragnęłam zawsze opowiedzieć jakąś historię" - wywiad z Stacey Kent
"Za pomocą muzyki pragnęłam zawsze opowiedzieć jakąś historię" - wywiad z Stacey Kent
wtorek 22 września 2009
Już 19 października Stacey Kent, jedna z najbardziej uznanych jazzowych wokalistek, wystąpi we wrocławskim Teatrze Muzycznym Capitol. Dlaczego cieszy się na ten występ i czym uraczy polską publiczność, pytał się jej Jakub Belina Brzozowski.
Jakub Belina Brzozowski: Na twoim profilu w portalu społecznościowym Facebook można było ostatnio przeczytać “Stacey Kent Band wraca do Polski! To jedno z miejsc, w których uwielbiamy grać koncerty. Tęskniliśmy za nim od maja zeszłego roku….” Dlaczego tak bardzo lubicie do nas wracać? Wywieźliście stąd jakieś wyjątkowe wspomnienia?
Stacey Kent: Macie tutaj niesamowitą publiczność, ludzi. Wszyscy są ciepli, otwarci, co sprawia, że uwielbiam dla was grać. Wykonywanie muzyki staje się tutaj intymnym, ale zarazem wspólnym przeżyciem.
Dowodem tego był mój ostatni koncert w Poznaniu. Noc była bardzo zimna, padało, a my graliśmy na zewnątrz. Publiczność nie miała żadnej ochrony przed kaprysami pogody. Byłam pewna, że wszyscy wrócą do domów, ale zamiast tego powyjmowali parasole i zostali do samego końca koncertu. Pomimo, że deszcz był chwilami głośniejszy od muzyki, oni wciąż nie odchodzili, a swoim śmiechem, radością potrafili zagłuszyć ten swoisty płacz nieba. Była to dla mnie naprawdę wyjątkowa, niezapomniana noc.
Zaczęliście już pracę nad nowym albumem. Czy we Wrocławiu usłyszymy jakieś jego próbki?
S.K: Zdecydowanie. Nowe piosenki, do których pałam teraz bardzo namiętnym uczuciem, zostaną wmieszane w nasz stary repertuar, który nadal darzę stałą, niezmienną miłością.
Teksty na twoje ostatnie nagranie napisane zostały we współpracy ze znanym pisarzem, Kazuo Ishiguro. Kto napisał ( bądź też pisze ) teksty na nadchodzącą płytę? Jaki będzie miała ona tytuł?
S.K: Nie mogę powiedzieć zbyt dużo o nowym albumie. Zdradzę tylko że jest bardzo romantyczny, wypełniony piękną poezją – usłyszycie w nim wspaniałe słowa, wspaniałe historie. Tym razem, cały album będzie w języku francuskim.
Światu dałaś się poznać jako wokalistka jazzowa. Czy jazz był zawsze twoim jedynym wyborem? Próbowałaś nagrywać w jakimkolwiek innym gatunku muzycznym – choćby rocku czy muzyce elektronicznej?
S.K: Zostałam ukształtowana przez wszystkie gatunki muzyczne. Oczywiście, bardzo ważny był jazz, ale nie mniejszy wpływ wywarł na mnie folk, country, muzyka klasyczna, musicalowa czy też filmowa. Wszystkie te gatunki są wpisane w moją muzyczną wrażliwość. Uważam zresztą, że rodzaj, gatunek nie ma większego znaczenia. Za pomocą muzyki pragnęłam zawsze opowiedzieć jakąś historię – nie czyni mi wielkiej różnicy, w jaki sposób zaklasyfikują ją krytycy i znawcy.
Rok 2009 jest dla Ciebie niesamowity. Przez rząd francuski zostałaś wyróżniona państwowym odznaczeniem Ordre des Arts et des Lettres, w tym samym kraju „Breakfast On The Morning Tram” okrył się platyną. Byłaś też nominowana do muzycznego odpowiednika Oscara – nagrody Grammy. Czy po takich sukcesach, masz jeszcze jakiekolwiek cele w swojej dalszej karierze?
S.K: Rzeczywiście, to był wspaniały rok i zdarzyło mi się w nim mnóstwo świetnych rzeczy. Nie myślę jednak o swojej karierze w kategoriach tego, co chcę w niej osiągnąć. W tym momencie, skupiam się na graniu jak najlepszej muzyki i miłości do tego, co tworzę. Mam wielkie szczęście mogąc jeździć po świecie i dzielić się z ludźmi moimi piosenkami – właśnie to jest dla mnie prawdziwym zaszczytem. Oczywiście, odebranie platynowej płyty czy – szczególnie - wspomnianego przez ciebie orderu było wielkim przeżyciem. O takich rzeczach zaczynam jednak myśleć dopiero w chwili, w której mi się zdarzają.
Nie jest tajemnicą, że niektóre z twoich piosenek inspirowane są Francją czy twoim ulubionym Colorado. Czy istnieją jakieś utwory, które łączysz z naszym krajem? Czy jest jakaś piosenka, którą mogłabyś zadedykować polskim fanom?
S.K: Zabawne, że o to pytasz, bo faktycznie, jest kilka piosenek które zawsze kojarzą mi się z Polską. Najlepszym przykładem jest tytułowy utwór ostatniego albumu, „Breakfast On The Morning Tram”, który dla mnie wprost naturalnie łączy się z miastem środkowo-wschodniej Europy, miastem tutaj, w waszym kraju. Ma po prostu tutejszego ducha, powiedziałam o tym zresztą publiczności na moich występach w maju ( w 2008 roku – przyp. J.B.B ). Nie myśl, że mówię ci o tym dlatego, że jesteś z Polski – innym, choćby Hiszpanom, nic takiego nie mówiłam! Ta piosenka, z jej historią, obrazami i metaforami wydaje mi się odpowiednia właśnie dla tego miejsca. To tutaj wyobrażam siebie za każdym razem, gdy śpiewam ją na koncercie.
Doing it for love – JAZZ UK
JIM TOMLINSON’s new album - intriguingly, for a jazz sax player, called The Lyric - was doing pretty well last time we heard. It was Number One on HMV’s jazz chart in mid-March, Number Two on Virgin’s. A single from it, ‘My Heart Belongs to Daddy’, had even made it to the top of the pop charts in Poland. That’s how it goes for the elegantly-lyrical saxophonist and his famous musical and life-partner Stacey Kent. People love them all over the world, jazz fans or not.
Quite a few of those listeners probably wouldn’t know, or care, that Tomlinson loves the most songlike of improvisers like Lester Young and Stan Getz, or that Kent spent a childhood listening to Billie Holiday and Peggy Lee. But if the fans don’t know those back- stories, they sense them - and an explicit devotion to the eloquence of the song and the music in the sounds of words is the secret of Tomlinson’s and Kent’s special chemistry.
Catching the pair at home in north London in April practically counts as a coup of investigative journalism these days. They reckoned they had spent three nights in the house since Christmas, and in the three years they’ve lived there, friends and relatives have occupied it far more often than they have. When we met, they were just emerging from the jetlag occasioned by a trip to the States for gigs and catching up with family (Kent is from New York originally), a return to Europe for more performances, then on to the Far East and back. It’s a very different life to the one they were living when Stacey Kent was a JazzUKcover story back in 2000. At that time, the roll had barely begun. Now, there seems to be no stopping it.
‘It’s been an incredible five years,’ Kent acknowledges, ‘but, you know, nothing suddenly landed to make it just explode. There were no millions of dollars to launch us, no big publicity campaign, nothing like that. It was like a stone dropped in a lake, and the ripples just emanated out and out, there was so much word of mouth. And I have no idea why it happened, but it was as if we were like a best-kept secret and people wanted to share it. It grew and grew, in the States and in Europe and then in the Far East. We’ve even got to play Carnegie Hall, this place with such a magical history in the town where I grew up.’
The Lyric is Jim Tomlinson’s own story, however. Though he only plays two instrumentals and Stacey Kent sings the rest of the programme, the saxophonist chose the songs - and the fascination he shares with Kent about the way music and words entwine informs both the approach and the album’s title. The mix of standards and swaying sambas certainly suggests business as usual for this prolific partnership - but, as ever, both artists handle the slightest sound as if it’s irreplaceably precious to them. Tomlinson’s softly Stan Getzian tenor melodies embrace Kent’s fragile vocal lines, and - by contrast - pianist Dave Newton generates more heat than he has ever done on his many Kent/Tomlinson sessions. The Lyricis also a departure because the pair have finally opted to use a drummer - the versatile Matt Skelton - to join the elegant Dave Chamberlain on bass.
So how did Jim Tomlinson get around to making an album, extensively featuring his famous wife and a standards repertoire, that could stil represent a statement of his own? ‘Well, of course, having toured pretty much exclusively with Stacey and not done a great deal outside the band for four years or so, I guess I’ve arrived at an instrumental concept that is dependent on having a vocal counterpart,’ Tomlinson says. ‘Maybe next time I’ll rework what I’ve arrived at into a stand-alone instrumental album. That’s certainly something I want to do, and I’ll be very interested to see how it comes out when I do. But I have a very deep connection with songs and lyrics. That’s nothing new, I remember singing Bach’s ‘My Heart’s Ever Faithful’ as a chorister in childhood, and it was a moment when something clicked for me, I was into music from then on. Singing was my way in, singing beautiful texts. It gave me a feeling for the magic of the way words and music interact.’
That’s why his album is called The Lyric. Kent recalls hearing Tomlinson on his own shows ‘when we were still dating’, and realising that he hardly ever used songs as a vehicle for a tangentially-related improvisation the way many jazz musicians do, but ‘as if he were singing the story.’ Fittingly, it’s the storytelling saxophonists - Lester Young, Stan Getz, Dexter Gordon on ballads - that are among Jim Tomlinson’s biggest influences.
‘But I also love Louis Armstrong,’ Tomlinson says with feeling. ‘No-one sang on an instrument better than him. But there are also players are still singing the song without appearing to. When jazz fans listen to Coltrane or Parker, they don’t necessarily listen to the lyrical aspect - but when Parker played a ballad, however saturated it was with detail, there was always a song being sung. Sonny Rollins does it too, though it’s in a more playfully subversive way. It kind of fits when you hear his speaking voice. You can’t ever imagine him crooning.’
Jim Tomlinson and Stacey Kent are understandably delighted by their popularity all over the globe - even in countries where the meanings of their lyrics aren’t necessarily understood by non English-speaking audiences - but they recognise that the gracefulness and perfectionism of their approach doesn’t always cut it with hardcore jazzers. I venture to suggest that there can be a superficial similarity between what they do and the drive-time, smooth-jazz lifestyle sound that jazz fans in particular count as a mortal enemy.
‘We heard Daniel Barenboim talking on the radio the other night about that,’ Tomlinson says, nodding. The saxophonist engages with all queries, sympathetic or critical, with the same thoughtful application. ‘He was talking about the way muzak numbs people’s responses and dulls their hearing, and I completely agree with him. But I do think there are some views in critical writing about jazz - particularly in the UK - which perhaps haven’t been thoroughly thought out.’
Tomlinson, who can take a while to warm up until he feels sure you’re really hearing him, is getting into his stride on a topic he and Kent have had to handle a few times before. ‘OK, there’s the emphasis on “risk-taking” for instance,’ the saxophonist continues. ‘Maybe it’s thought that if something sounds easy or elegant or unruffled, not discordant or angry-sounding, that there’s an absence of risk-taking or emotional depth. But to me it can be like comparing a Jackson Pollock painting with a piece of Chinese art - where the Chinese piece might just be a painting of a branch and acres of white space. Who’s taking the greater risks? The Chinese artist who believes that one slip of the brush and the balance of the composition is destroyed, or Jackson Pollock who knows that if he throws the wrong tin of paint on the canvas, he’s soon going to throw 20 more. If you have what can seem to some jazz listeners as the outrageous audacity to try to sound simple and beautiful, does that mean you aren’t taking any risks? You’re setting a bar high for yourself, you have to do it again and again. Sure, the music we make inhabits an aural space which is more akin to Radio 2 pop music say, than Ornette Coleman’s music is. But I’m very happy for our work to stand where it stands, and for those people who are willing and able to listen to it more deeply should do that, and those who find its proximity to other kinds of music impairs that experience...well, there’s nothing I can do about that. We do what we do, the best way we know how. And we both love jazz, and it’s central to the way we play.’
Tomlinson and Stacey Kent see The Lyric as a transformational episode in their partnership. It signals the arrival of Matt Skelton at the drumkit, the departure of long-serving guitarist Colin Oxley to tour with his pianist wife Eriko Ishihara, and the final recorded performance on a Kent/Tomlinson project by piano virtuoso David Newton. Pianist Graham Harvey is the newest member of the group.
‘These changes are a bit like repotting a plant,’ Tomlinson observes. ‘Things grow differently, spread out into spaces that maybe weren’t there before. This is the most interactive version of the band we’ve ever had, people’s roles are not so separately defined. Now the group dynamic is much more central to the interpretation.’ But Stacey Kent acknowledges that these choices present some of the toughest challenges of bandleading.
‘There are times when intuition tells you it’s time to do something differently, and times when other people are telling you but you sense it isn’t right.’ Here, Kent relates a story about her eminent American manager, Ted Kurland - whose services she shares with Sonny Rollins, Pat Metheny, and many other stars.’ Ted wasn’t sure we could play that 10,000-seater amphitheatre at Viennes without drums,’ Kent grins. ‘Then when we came off stage with the audience cheering, he hugged me and said “I knew you could do it”. That was what felt right to us then, we felt we had a special relationship with French audiences - it’s our biggest territory for album sales, and was even before we toured there - and we could trust it. But now the band has evolved, Colin left, the group dynamics changed, and that repotting was ready to happen. But changes in a band are hard to make when you love the people you’re working with.’
Tomlinson and Kent are back on the UK circuit in May, playing London’s Pizza on the Park, and there furbished Ronnie Scott’s in the summer. Their particular musicality continues to draw even battle-hardened cynics into a quiet world of deeper emotions than seem to be present at first.
‘We’re both appreciators of water-colours, and haiku poems,’ Tomlinson says. ‘Those art-forms certainly refer to life and mortality, but not explicitly, and they’re also about joy. If our music does something like that, we’re on the right track.’
Jim Tomlinson’s and Stacey Kent’s The Lyric (Token 0501) is out now.
